جزئیاتمگسهای جالیز در ایران با نامهای مگس جاليز Dacus ciliatus Lewo و مگس خربزه Myiopardalis pardalina Bigot. از مهمترين آفات محصولات جاليزي از قبيل خيار ، طالبي و خربزه ميباشند كه در مناطق مختلف كشور به ويژه در مناطق جاليز خيز مانند مشهد ، شيراز ، ورامين ، بندر عباس ، زابل و دزفول انتشار دارد، اين آفت يكي از عوامل محدود كننده كشت خربزه و طالبي در استانهاي فوق ميباشد. متوسط آلودگي مزارع جاليزي توسط اين آفت در حدود 40% بوده اما گاهي خسارت آن تا 80% نيز پيش ميرود. اغلب رقمهاي رايج خربزه و طالبي شديداً آلوده به مگس خربزه بوده بطوريكه اغلب جاليزكاران 12-16 بار عليه اين اين آفت، با حشرهكشهاي توصيه شده سمپاشي ميكنند(حسيني ،1370).
این حشره از آفات مهم محصولات جالیزی در منطقه سیستان میباشد و هر ساله خسارت زیادی وارد مینماید. این آفت علاوه بر کرمو نمودن ميوه، گاهي باعث پوسيدگي و لهیدگی ميوهها شده و در نهایت با كاهش ميزان توليد، بازارپسندی و همچنین کيفيت محصول، خسارات اقتصادی زیادی را به بهرهبرداران این بخش کشاورزی وارد ميآورد. جاليزکاران منطقه براي مهار اين آفت بیشتر از آفتکشهای شيميايي استفاده ميکنند و هر ساله مزارع جاليز هدف سمپاشيهاي بي رويه قرار ميگيرد.
کشت محصولات جالیزی جزو جدا نشدنی کشاورزی مردم منطقه سیستان بوده و تأثیر زیادی در ارتقاء درآمد و معیشت کشاورزان منطقه دارد و امکان ایجاد حدود ۵ هزار نفر فرصت شغلی برای روستائیان را دارد. سطح زیر کشت در شمال استان سیستان و بلوچستان و در پنج شهرستان هامون، هیرمند، زهک، زابل و نیمروز در سالهای تر سالی به 20 هزار هکتار هم میرسد.
در سالهای اخیر با توجه به آورد رودخانه هیرمند و شرایط خشکسالی سطح زیر کشت حدوداً به ده هزار هکتار هم میرسد. با توجه به خشکسالیهای اخیر و کمبود آب در این منطقه، به منظور مصرف بهینه آب، کنترل علفهای هرز و نیز پیشرس کردن محصول، کشت خربزه و سایر محصولات جالیزی با استفاده از پوششها و در زیر تونلهای پلاستیکی از اوایل بهمن تا پایان اردیبهشتماه انجام میشود. از مهمترین تودههای محلی خربزه که در منطقه سیستان کشت میشود ارقام سفیدک، ملاموسایی، قندک و پاکستانی میباشد که در سطح وسیعی کشت میشود.
طی این پژوهش ترکیبات فرار مگس خربزه استخراج و سپس با ترکیب شناسایی شده, 1,4-benzyl dicarboxylate مورد مقایسه قرار خواهد گرفت و دو ترکیب پارا فرومونmethoxypheny و butanone سنتز خواهند شد.
- استخراج و شناسایی مواد فرار حشره نر و ماده
- شنا سایی و آنالیز مواد جدا سازی شده با دستگاه GC-MS انجام خواهد گرفت
- سنتز ترکیبات پارا فرومون و ارزیابی کارایی برروی مزارع خربزه منطقه سیستان
کلمات کلیدی: مگس خربزه، ترکیبات فرار، فرومون، پارا فرومون، Myiopardalis pardalina ، Melon fly
