جزئیاتایران برای دستیابی به جایگاه دوم صادرات محصولات با فناوری متوسط و بالا در منطقه، به تصویری منسجم از روندهای فناوری، ظرفیت بنگاهها، بازارهای هدف، سیاستهای رقبای منطقهای و موانع نهادی نیاز دارد. تصمیمگیری در این حوزه غالباً بر برآوردهای مقطعی استوار است و عدمقطعیتهای ناشی از تحولات ژئوپلیتیکی، محدودیتهای مالی و بانکی، تحریمها، تغییر زنجیرههای ارزش و سرعت تحول فناوری را بهصورت نظاممند وارد تحلیل نمیکند. این پژوهش باید با استفاده از روشهای آیندهپژوهی و سناریونگاری، مسیرهای محتمل تا افق برنامه هفتم را ترسیم، پیشرانهای کلیدی و نقاط مداخله سیاستی را شناسایی و برای هر سناریو بستهای از اقدامات اجرایی، شاخصهای پایش و الزامات نهادی ارائه کند. نتیجه باید برای سیاستگذاری صادرات، حمایت از شرکتهای دانشبنیان و اولویتبندی بازارهای منطقهای قابل استفاده باشد.
شرکتهای دانشبنیان و اولویتبندی بازارهای منطقهای قابل استفاده باشد.
هدف و پرسشهای اصلی پژوهش:
· شناسایی پیشرانها، روندها و عدمقطعیتهای مؤثر بر صادرات محصولات با فناوری متوسط و بالا.
· تدوین سناریوهای معتبر برای جایگاه صادراتی ایران و ارزیابی پیامدهای هر سناریو.
· ارائه نقشه راه سیاستی و شاخصهای پایش برای دستیابی به رتبه دوم منطقهای.
پیشینه موضوع و کارهای انجامشده:
بر اساس پیشینه موضوع، پروژههای موفق صادرات دانشبنیان و تجربههای موجود در توسعه بازارهای منطقهای میتوانند مبنای استخراج شاخصها و شناسایی عوامل موفقیت قرار گیرند. پژوهش باید این تجربهها را با تحلیل دادههای تجاری و نظر خبرگان ترکیب کند.
خروجی مورد انتظار و کاربرد نتایج
· گزارش سناریوهای صادراتی و تحلیل ریسک هر سناریو.
· نقشه راه اجرایی با اولویتهای کوتاهمدت، میانمدت و بلندمدت.
داشبورد شاخصهای پایش عملکرد صادرات محصولات با فناوری متوسط و بالا.
اولویت با پیشنهادهایی است که با مشاوره اعضای هیئت علمی پژوهشکده مطالعات فناوری انجام شود.
کلمات کلیدی: صادرات محصولات دانشبنیان، فناوری متوسط و بالا، سناریونگاری، رقابت منطقهای، سیاست صنعتی و تجاری